Kantoorgebouw The Rock, Amsterdam

Kantoorgebouw The Rock, Amsterdam

The Rock, Amsterdam

 

De 90 meter hoge vide van kantoorgebouw The Rock aan de Amsterdamse Zuidas is voorzien van een groot glasdak dat in één geheel volledig open kan schuiven. Daardoor kunnen de binnengevels met de zelfde glazenwasinstallatie worden gereinigd als de buitengevels.

Kantoorgebouw The Rock aan de Amsterdamse Zuidas heeft een gebouwhoge vide. Deze is – op 90 meter hoogte - overdekt met een glaskap van 10 x 12 meter. Omdat de binnengevels langs de vide ook onderhoud nodig hebben, kwam bij de ontwerpers van Erick van Egeraat de wens op om het glasdak schuivend uit te voeren. Dan zou de glazenwasinstallatie op het dak niet alleen de buitengevels maar ook de binnengevels kunnen bedienen.

Het proces vanaf de eerste schets van Brakel Atmos tot het definitieve ontwerp, heeft ongeveer een jaar in beslag genomen. Daarbij speelden architectonische en technische eisen een belangrijke rol. Maar ook de beschikbare hoogte speelde mee. The Rock ligt in de omgeving van Schiphol en is daarom gebonden aan een stringente hoogte-eis. Het hoogste punt van het glasdak lag daarmee onverbiddelijk vast. In eerste instantie was een lessenaarsdak met een redelijke helling gedacht. Maar het laagste punt van het lessenaarsdak werd steeds hoger opgetild. ‘Om het dak van 10 x 12 meter in één geheel weg te kunnen schuiven, heb je wel opstelruimte nodig. Maar er staan ook nog andere installaties op het dak. Daar moesten we dus wel overheen. Daarom is de opstand onder het glasdak steeds hoger geworden. Die is uiteindelijk uitgekomen op 1,4 meter. Toen hielden we een dakhelling over van nog maar 1,3 graad’, vertellen salesmanager Ton Willems en projectmanager Leon van den Elzen van Brakel Atmos.

 

Structureel gekit

 

Deze geringe dakhelling is reden geweest om de kap aan de bovenzijde uit te voeren met structureel gekitte voegen tussen de ruiten. Daardoor kan het water sneller afstromen. In de onderliggende aluminiumprofielen is wel een tweede waterkering opgenomen voor het geval er een lekkage zou komen in de kit. De ruiten zijn wel aanvullend mechanisch bevestigd, maar die bevestiging is onzichtbaar. Er is namelijk voor gekozen om de afstandhouder tussen de twee ruiten van het isolatieglas iets naar binnen te leggen. Daardoor ontstaat ruimte om de binnenste ruit in te klemmen. De buitenste ruit moet het volledig hebben van de interne verlijming van de isolatieruit. ‘Maar dat is bij daken ook geen probleem. Daar heb je alleen belasting op trek door windzuiging. De afschuiving door het eigen gewicht is nihil. In daken waar die afschuiving door de dakhelling wel een rol speelt, brengen we vaak nokken aan waar de ruit tegen afsteunt.’

 

Vlakke schijf

 

De glaskap schuift over horizontaal liggende rails. Ook de kap zelf is in feite als een vlakke schijf opgebouwd. Als randligger zijn UNP-profielen gebruikt. Door de hoogteplaatsing van de vier wielen hierin te laten verschillen, kreeg de kap zijn gewenste dakhelling. De randen van de kap zijn voorzien van een bekleding die om de opstand heen valt. De aansluitingen tussen deze randen en de opstand zijn bekleed met borstels. Met deze combinatie van overlap en borstels is de waterdichtheid gegarandeerd. De glaskap is uitgevoerd als een rechthoekige kap. De onderliggende vide daarentegen heeft de vorm van een parallellogram. Brakel Atmos heeft plafondstroken aangebracht om de beide vormen op elkaar aan te sluiten.

 

Beveiligingen

 

Om de kap te laten schuiven is werktuigbouw van hoog niveau ingezet. Twee van de vier wielen zijn voorzien van een eigen motor, die synchroon worden aangedreven. Deze aandrijving is beveiligd: zodra de kap bij het openen ergens tegen aan botst, stoppen de motoren. Dit is gedaan met het oog op de eventuele aanwezigheid van onderhoudsmonteurs bij de installaties op het dak. Ook het sluiten is beveiligd. Een simpele bewegingssensor was daarvoor onvoldoende: de kabels van de glazenwasinstallatie bewegen in principe niet. Daarom wordt gewerkt met een zogenaamde zonebeveiliging. Daarbij wordt bij het sluiten een camerabeeld vergeleken met de situatie van direct na het openen. Als er verschil is tussen beide beelden, zal de kap niet sluiten.

 

Stripstaal

 

Constructief is de schuifkap ook een hoogstandje. Als dragende profielen is gekozen voor stripstaal van 400x15 mm. Hiermee zijn vier kaders van 10 x 3 meter geprefabriceerd. Die zijn op een zondagavond naar Amsterdam getransporteerd en vervolgens naar boven gehesen. Daar zijn ze aan elkaar en aan de UNP-randligger gekoppeld. Deze constructieve opbouw is vooral ingegeven door de wens van de architect om slanke profielen te gebruiken. Deze stijl komt terug in het gehele gebouw. Doordat de kap op grote hoogte zit en zichtlijnen dus altijd recht door de kap lopen, was de hoogte van de profielen minder zichtbaar en dus niet zo relevant.

 

Stijfheid

 

Nadeel van stripstaal is wel de geringe zijdelingse stijfheid. Daarom zijn in dwarsrichting stalen koppelstaven aangebracht. Dwars over de staalconstructie heen zijn vervolgens de aluminium glasprofielen gelegd. Deze glasprofielen – met onderlinge afstanden van 600, 900 en 1200 mm - lopen in de zelfde richting als de koppelstaven. Toch konden de koppelstaven niet achterwege blijven. ‘Als je die stijfheid uit de aluminium profielen wilt halen, moeten die veel zwaarder worden. Maar je moet dat ook niet willen. De staalconstructie moet van zichzelf stabiel zijn en de glasconstructie moet je los houden van de staalconstructie,’ vinden Willems en Van den Elzen.

 

Niet schranken

 

Doordat het dak schuivend is, moet de constructie van zichzelf volledig stabiel zijn. Daarbij moet er zelfs rekening mee worden gehouden dat de kap kan gaan schranken door verschillen in aandrijving. Windverbanden waren daarbij uiteraard niet toegestaan. De stijfheid moet dan ook vooral komen uit de randligger en de hoekverbindingen daarin. De kap heeft uiteindelijk een totaalgewicht van 15 ton gekregen.

Projectgegevens

Architect:   Erik van Egeraat
Aannemer:   G&S Bouw
E-installatie:   Frans Bosman Elektra
W-installatie:   Albramij Klimaattechniek
E + W-installatie:   De Bosman Bedrijven B.V.
Toel.Lichtplan:   Brakel Atmos
Tekenburo:   Geomega bv
Toelev.Buitenw.afw.:   Gerco Brandpreventie
Liften:   Kone BV
Betonbedrijf:   Mebin
Liften:   NIBM
Staalkonstruktie:   Oostingh Staalbouw
Toelev. Plafondafwerking:   Pennings STO
Gevelwerk:   Unispace Scheldebouw International
Afbouwbedrijf:   Schuurmans Afbouwsystemen BV
Afbouwbedrijf:   Sorba projects
Metaal:   Velas

Bouwgegevens

Er zijn geen bouwgegevens bekend...
 
Hercuton