Campus Winschoten

Campus Winschoten

Voor het ontwerp van de nieuwe vmbo/mbo school Campus Winschoten heeft architect Frank Meijer een opvallende gevel ontworpen, gebaseerd op dazzlepainting. Een camouflerende beschilderingstechniek die gebruikt werd in de Tweede wereldoorlog.

 

Het Noorderpoort College, Dollard College en AOC terra zijn samen gestart met een nieuw experimenteel onderwijsconcept voor het beroepsonderwijs van MBO en VMBO: doorlopende leerlijnen tussen vmbo en mbo. De gekozen locatie ligt ingeklemd tussen een spoorlijn, de oude binnenstad van Winschoten en een nieuwere woonwijk ten zuiden van die spoorlijn Winschoten/ Groningen. De ligging van de kavel en de richting zijn in deze bepalend voor het ontwerp. Vanwege de directe nabijheid van het treinstation, een busstation, een invalsweg en de regiofunctie die de school heeft is dit onder andere voor de 1600 leerlingen een zeer geschikte locatie.

 

Gelaagdheid in ontwerp

 

Architect Frank Meijer van Klein Architecten heeft het bouwvolume en gevel in een spel van diverse gelaagdheid opgebouwd. Het maakt onderdeel uit van zijn vertaling van de opdracht: ‘Maak een ontwerp dat bestaat uit elementen die mensen herkennen en toch zo gecombineerd zijn dat er vervreemding en verrassing ontstaat.’ Om de grootschaligheid en 3-hoog te doorbreken heeft de architect variatie in hoogte en inspringende gevels aangebracht, ‘waardoor je een kleiner volume krijgt.’ Het gebouwvolume knikt, vouwt, springt in, wijkt terug of kraagt uit en krijgt daarmee beweging aan binnen- en buitenzijde. Vervolgens heeft hij het vaste patroon van raampartijen doorbroken door deze te groeperen. ‘Die ramenpartijen zijn weer aan elkaar gekoppeld tot kortere en langere horizontale banden over de gevel, als een soort morsecode.’ Meijer:. ‘En ik heb getracht de totale hoekigheid en vorm samen te binden met het vlekkenpatroon van dazzlepainting waardoor het gebouw een andere schaal krijgt.’

 

Dazzlepainting gevel

 

Zo is de gevel opgebouwd met twee kleuren baksteen: een groene gladde en een ruwe bruine. Met de bruine ruwe steen is een variërend vlekkenpatroon over de gladde groene baksteen gevel geprojecteerd.’ Als een soort camouflageschildering doorkruisen de verschillende gekleurde bakstenen zo de strakke hoekige opzet van gebouw en ramen met een heel andere vreemde beweging. Een beweging die geïnspireerd is door de ‘dazzlepainting’ (duizelbeschildering). Die beschildering werd in de Tweede Wereldoorlog op schepen toegepast maar dan in zwart/wit om schepen voor duikboten niet herkenbaar te maken. Kleurmotieven die enerzijds vertrouwd voorkomen maar ook ‘een zeer vervreemdend’ effect hebben. De variatie aan vlekken zorgen er volgens de architect voor dat samen met de vorm van het gebouw en het ramenpatroon, dat er veel aan het gebouw te ontdekken en te beleven valt. Heijmans heeft het complex met de spraakmakende gevel gebouwd.

 

Bouw

 

De bouwdirectie onder leiding van Bram Hartlief van Klein Architecten heeft Heijmans Bouw na europese aanbesteding zo snel mogelijk betrokken bij het project, met name in de bouwvoorbereiding. ’Heijmans streeft er naar om in teamverband te bouwen waardoor de kracht van Heijmans naar voren komt en daardoor voordeel wordt behaald voor de opdrachtgever, aldus directeur Bernard Sinnema van Heijmans. Belangrijk bij de bouw is dat er een aaneengesloten ‘systeem’ van dezelfde mensen is. We voelen ons dan samen verantwoordelijk voor het bouwproces, waardoor er sprake is van harmonie tussen de verschillende bouwdisciplines. Door deze samenhang ontstaat een goed product en hebben we dit project tot een groot succes te kunnen maken. En eerder kunnen opleveren dan gepland,‘ benadrukt Sinnema.

 

‘Het metselwerk van de gevel’, vult projectleider Bert de Vries van Heijmans Bouw aan, ‘is een bijzonder aspect. Het formaat van de steen van Steenindustrie Strating uit Oude Pekela is een dubbelwaal formaat. Die had deze bijzondere steen net ontwikkeld en de architect zocht verbinding met de regio. De steen is met een doorgestreken voeg in één keer afgewerkt. Het ontwerp is vooraf op de gevel uitgezet. Het vraagt wel om een stukje vakmanschap.’ De basisconstructie is prefab beton, ‘maar veel beton bleef in het ontwerp in zicht. Dat vraagt wel om een andere afwerkmethode in de ruwbouwfase. Je kunt niet van alles zo maar meer tijdelijk bevestigen.’ Een bijzonder aspect voor de projectleider was dat de brandweer rookcompartimenten eiste waardoor er schermen van 25 m. lengte zijn geïnstalleerd.

 

Energiebesparing

 

Voor het betoncasco is gebruikt gemaakt van Bestcon kolommen balken en wanden . Die vloer biedt hiermee flexibiliteit voor het inbouwen van installaties. Michel van den Berg, directeur Wolter & Dros Techniek (Wolter & Dros is onlangs uitgeroepen tot duurzaamste onderneming in Groningen, red.): ‘Er is betonkern-activering toegepast waarbij een verwarmings- en koelingssysteem is ontworpen dat gebruik maakt van het betoncasco. Hierdoor zijn we in staat pieken in warmte- en koudebehoefte te dempen.’ Het zorgt voor een stabiel en comfortabel binnenklimaat. ‘In de kern van de betonnen vloeren hebben wij watervoerende leidingen verwerkt.’ Vervolgens is WKO toegepast waardoor met het koele of warme opgepompte water de vloer gekoeld of verwarmd wordt. Deze techniek levert een besparing tussen de 5 en 20% op energiekosten. Van den Berg: ‘Als derde besparingsmaatregel wordt uit de af te voeren lucht warmte teruggewonnen om daarmee de aangezogen lucht weer te verwarmen. Dit gebeurt met gebalanceerde ventilatie in combinatie met het warmtewiel. Daardoor kan een hoog percentage (70 tot 80%) van de warmte worden teruggewonnen.’

 

Electro installatie

 

Installatiebedrijf Dijk & Wijk  heeft al haar expertise in moeten zetten voor dit omvangrijke gebouw. Naast de totale elektrotechnische installatie,’ vertelt Directeur Marco Dijk, ‘hebben we een data netwerk van meer dan 2000 aansluitingen aangelegd en  complete brandmeld- en beveiligingsinstallatie.’ Dijk & Wijk voerde ook het lichtplan uit. Dat is op basis van het interieurontwerp van KLEIN architecten ontworpen door Richard Out van Noorderlicht advies. Het idee is gebaseerd op mikado, met buisvormige verlichting. Daarnaast verandert het licht van kleur om ruimtes visueel bij elkaar te betrekken, zoals bij de horeca en kantineruimte. Alles aangestuurd door een digitaal verlichtingssysteem.

 

Industrial look

 

Kenmerkend voor het interieur van scholen is, gekozen vanuit kostenoogpunt, de schone afwerking van beton en het in zicht hebben van de installaties aan het plafond. Hier en daar gemaskeerd door plafondeilanden. Het geeft meteen een industrial look. ’Maar het heeft ook te maken met de keuze van vloerverwarming door betonkernactivering. De warmte moet ook naar de benedenverdieping uitstralen. Contrasterend daarmee is de groene rubberen vloer van Nora Flooring Systems die in het hele gebouw ligt en ook is doorgetrokken naar de lokalen (een keuze op basis van dempend geluid en exploitatiekosten: het is gemakkelijk in onderhoud waardoor de meerkosten bij de aanschaf zich in de exploitatie terugverdienen, red). ‘De groene kleur is bewust gekozen in combinatie met basic witte en transparante binnenwanden.  Nora heeft deze kleur voor ons ontwikkeld omdat ik het interieur van het gebouw sober wil houden, maar ook een verbinding maak met de omgeving en het gebouw’, vertelt Frank Meijer.. ‘Binnen geeft het rust in het schoolgebouw waar al zoveel gebeurt.’ Het gebouw verbindt zich door kleur en vorm met het terreinlandschap dat naar ontwerp van George Kievitsbosch van bureau Slag is ingericht. De variatie aan groen in het landschap en gebouw zorgen er voor dat, samen met de vorm van het gebouw en het ramenpatroon, er veel aan en in het gebouw te ontdekken en te beleven valt. Het maakt het ontwerp weer verrassend, daar bij het station van Winschoten.

 

Kozijnen en vliesgevels van Emkon

 

Emkon Emmen bv heeft de kozijnen en vliesgevels voor Campus Winschoten gerealiseerd. Geleverd zijn producten voor het algemene deel van het onderwijscomplex, het theoriegebouw, de gymzalen en een dierenverblijf.   Er zijn in totaal 213 kozijnen en 13 deuren van aluminium  geplaatst, waarbij gebruik gemaakt is van het Alcoa RT62 profiel. De drie vliesgevels zijn volgens het systeem Alcoa AA100Q. Ter plaatse van de vliesgevels is gekozen voor extra helder zonwerende beglazing (LTA waarde 60%, ZTA waarde 30%). Tevens is gebruik gemaakt van zowel trespa als aluminium sandwichpanelen. In combinatie met de groengekleurde bakstenen ontstaat er, geheel naar tevredenheid van de architect, op deze manier een spanning tussen het strakke patroon van gevelopeningen en de materiaalkeuze. Emkon heeft het project  in nauwe samenwerking met Heijmans Bouw uitgevoerd.

Projectgegevens

Constructeur:   Ingenieursbureau Dijkhuis
Beton prefab:   Bestcon
Advies en Ingenieursbureau:   Royal Haskoning
E-installatie:   Dijk & Wijk Installatietechniek
W-installatie:   Wolter & Dros TBI Techniek
Binnendeuren:   Theuma
Gevelwerk:   TSV Metaalbouw BV
Staalkonstruktie:   Ensel staalkonstrukties
Hang en sluitwerk:   Theuma
Metselwerk:   Mulderij
Betonmortel:   Remix Droge Mortel
Dak:   TSV Metaalbouw BV

Bouwgegevens

Er zijn geen bouwgegevens bekend...
 
Hercuton